೧. ಪೀಠಿಕೆ: ವಚನ ಸಾಹಿತ್ಯದ ವಿಶ್ವರೂಪ ಮತ್ತು ಅಕ್ಕನ ಅಸ್ಮಿತೆ
ಹನ್ನೆರಡನೆಯ ಶತಮಾನದ ಕರ್ನಾಟಕದ ವಚನ ಚಳವಳಿಯು ಭಾರತೀಯ ಭಕ್ತಿ ಪಂಥದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ಮೈಲಿಗಲ್ಲು. ಈ ಚಳವಳಿಯು ಕೇವಲ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸುಧಾರಣೆಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗದೆ, ಸಾಮಾಜಿಕ, ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ಭಾಷಿಕ ಸ್ತರಗಳಲ್ಲಿ ಮೂಲಭೂತ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ತಂದಿತು. ಬಸವಣ್ಣ, ಅಲ್ಲಮಪ್ರಭು, ಚೆನ್ನಬಸವಣ್ಣ ಮುಂತಾದ ಶರಣರ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲುವ ಅಕ್ಕಮಹಾದೇವಿ, ತನ್ನ ತೀವ್ರ ವೈರಾಗ್ಯ, ಅಪ್ರತಿಮ ಭಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಸ್ತ್ರೀ ಸಂವೇದನೆಯ ಮೂಲಕ ವಿಶಿಷ್ಟ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾಳೆ. ಅವಳ ವಚನಗಳು ಕೇವಲ ಭಕ್ತಿಯ ಉದ್ಗಾರಗಳಲ್ಲ; ಅವು ಅನುಭಾವದ ಆಳವಾದ ನೆಲೆಗಳನ್ನು ಶೋಧಿಸುವ ತಾತ್ವಿಕ ಸೂತ್ರಗಳು.
ಅಕ್ಕಮಹಾದೇವಿಯ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವಚನಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ "ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲೊಂದು ಮನೆಯ ಮಾಡಿ" ಎಂಬ ರಚನೆಯು ಮೇಲ್ನೋಟಕ್ಕೆ ಸರಳವಾಗಿ ಕಂಡರೂ, ಅದರ ಅಂತರಾಳದಲ್ಲಿ ಅಡಗಿರುವ ಅರ್ಥವ್ಯಾಪ್ತಿ ಅಗಾಧವಾದುದು. ಇದು ಯೋಗದ ಸ್ಥಿತಪ್ರಜ್ಞತೆ, ಸಾಮಾಜಿಕ ವಿರೋಧಾಭಾಸಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಏಕಾಂತದ ಸಂಕೀರ್ಣತೆಗಳನ್ನು ಅನಾವರಣಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ವಚನವನ್ನು ಒಂದು ಸಮಗ್ರ 'ಮಿಸ್ಟಿಕಲ್' (ಅನುಭಾವಿ), ಯೋಗಿಕ, ತಾತ್ವಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ವಿದ್ಯಮಾನವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಿ ವಿಶ್ಲೇಷಿಸುವುದು ಈ ವರದಿಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ. ಜೊತೆಗೆ, ವೀರಶೈವ ಸಿದ್ಧಾಂತದ ಪ್ರಮುಖ ಆಕರ ಗ್ರಂಥವಾದ 'ಸಿದ್ಧಾಂತ ಶಿಖಾಮಣಿ'ಯೊಂದಿಗೆ ತೌಲನಿಕ ಅಧ್ಯಯನ ನಡೆಸಿ, ಈ ವಚನಕ್ಕೆ ಐದು ವಿಭಿನ್ನ ಆಂಗ್ಲ ಅನುವಾದಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸಲಾಗುವುದು.
ಈ ವರದಿಯು ಅಕ್ಕನ ವಚನವನ್ನು ಕೇವಲ ಸಾಹಿತ್ಯಕ ಕೃತಿಯಾಗಿ ನೋಡದೆ, ಅದೊಂದು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮತ್ತು ದಾರ್ಶನಿಕ ದಾಖಲೆಯಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತದೆ. ವಚನದ ಭಾಷಿಕ ರಚನೆ, ಅದರಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾಗಿರುವ ರೂಪಕಗಳು (Metaphors), ಮತ್ತು ಅದು ಧ್ವನಿಸುವ ಸಾಮಾಜಿಕ ಪ್ರತಿರೋಧವನ್ನು ಆಧುನಿಕ ವಿಮರ್ಶಾ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳಾದ ಫೆಮಿನಿಸಂ (ಸ್ತ್ರೀವಾದ), ಇಕೋ-ಫೆಮಿನಿಸಂ (ಪ ಪರಿಸರ ಸ್ತ್ರೀವಾದ) ಮತ್ತು ಮನೋವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯ (Psychoanalysis) ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಚರ್ಚಿಸಲಾಗುವುದು.
೨. ಪಠ್ಯ ಮತ್ತು ಶಬ್ದಾರ್ಥದ ಆಳವಾದ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ
ಅಕ್ಕಮಹಾದೇವಿಯ ಈ ವಚನವು ಮನುಷ್ಯನ ಅಸ್ತಿತ್ವದ ಮೂರು ಪ್ರಮುಖ ನೆಲೆಗಳನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸುತ್ತದೆ: ಪ್ರಕೃತಿ (ಬೆಟ್ಟ), ಸಂಸಾರ (ಸಮುದ್ರ), ಮತ್ತು ಸಮಾಜ (ಸಂತೆ).
ಮೂಲ ವಚನ:
ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲೊಂದು ಮನೆಯ ಮಾಡಿ ಮೃಗಂಗಳಿಗಂಜಿದಡೆಂತಯ್ಯ?
ಸಮುದ್ರದ ತಡಿಯಲೊಂದು ಮನೆಯ ಮಾಡಿ ನೆರೆತೆರೆಗಳಿಗಂಜಿದಡೆಂತಯ್ಯ?
ಸಂತೆಯೊಳಗೊಂದು ಮನೆಯ ಮಾಡಿ ಶಬ್ದಕ್ಕೆ ನಾಚಿದಡೆಂತಯ್ಯ?
ಚೆನ್ನಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನದೇವ ಕೇಳಯ್ಯ
ಲೋಕದೊಳಗೆ ಹುಟ್ಟಿದ ಬಳಿಕ ಸ್ತುತಿ-ನಿಂದೆಗಳು ಬಂದರೆ
ಮನದಲ್ಲಿ ಕೋಪವ ತಾಳದೆ ಸಮಾಧಾನಿಯಾಗಿರಬೇಕು.2
೨.೧ ರೂಪಕಗಳ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ
ಈ ವಚನದಲ್ಲಿನ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ರೂಪಕವು (Metaphor) ಮಾನವನ ಪ್ರಜ್ಞೆಯ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಸ್ಥಿತಿಗಳನ್ನು ಸಂಕೇತಿಸುತ್ತದೆ.
೧. ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲೊಂದು ಮನೆ (The House on the Mountain):
'ಬೆಟ್ಟ' ಅಥವಾ ಪರ್ವತವು ಭಾರತೀಯ ಅಧ್ಯಾತ್ಮದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಜ್ಞಾನದ ಸಂಕೇತ. ಇದು ಏಕಾಂತ, ಧ್ಯಾನ ಮತ್ತು ಲೌಕಿಕ ಜಗತ್ತಿನಿಂದ ಮೇಲೇರುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಶಿವನ ವಾಸಸ್ಥಾನವಾದ ಕೈಲಾಸ ಅಥವಾ ಅಕ್ಕನ ಇಷ್ಟದೈವ ಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನ ನೆಲೆಸಿರುವ ಶ್ರೀಶೈಲ ಪರ್ವತವು ಇದಕ್ಕೆ ನೇರವಾದ ಉದಾಹರಣೆಗಳು.4 ಆದರೆ, ಅಕ್ಕ ಇಲ್ಲಿ ಎತ್ತರದ ಅಪಾಯವನ್ನೂ ಸೂಚಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲೆ ಮನೆ ಮಾಡಿದರೆ ಅಲ್ಲಿ 'ಮೃಗ'ಗಳ ಕಾಟ ಸಹಜ. ಇಲ್ಲಿ 'ಮೃಗ'ಗಳು ಕೇವಲ ಕಾಡು ಪ್ರಾಣಿಗಳಲ್ಲ; ಅವು ಯೋಗಿಯ ಅಂತರಂಗದಲ್ಲಿ ಏಳುವ ಮೂಲಭೂತ ಪ್ರವೃತ್ತಿಗಳು (Basic Instincts), ಅಹಂಕಾರದ ಸ್ವರೂಪಗಳು ಮತ್ತು ಏಕಾಂತದಲ್ಲಿ ಕಾಡುವ ಭಯಗಳು. ಯಾರು ಅಧ್ಯಾತ್ಮದ ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಏರುತ್ತಾರೋ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಆಂತರ್ಯದ ಈ ಮೃಗೀಯ ಪ್ರವೃತ್ತಿಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ಸಿದ್ಧರಿರಬೇಕು ಎಂಬ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ಇಲ್ಲಿದೆ.
೨. ಸಮುದ್ರದ ತಡಿಯ ಮನೆ (The House by the Sea):
ಸಮುದ್ರವು 'ಸಂಸಾರ'ದ ಅಥವಾ ಅನಂತವಾದ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಪ್ರಕ್ಷುಬ್ಧತೆಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ. 'ನೊರೆ-ತೆರೆ'ಗಳು ಜೀವನದ ಸುಖ-ದುಃಖಗಳು, ಏರಿಳಿತಗಳು ಮತ್ತು ಅನಿಶ್ಚಿತತೆಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ. ಸಮುದ್ರದ ದಡದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವುದೆಂದರೆ, ಈ ಅನಿಶ್ಚಿತತೆಯ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿ ಬದುಕುವುದು. ಅಲೆಗಳು ಬರುವುದು ಸಮುದ್ರದ ಸ್ವಭಾವ; ಅದಕ್ಕೆ ಹೆದರುವುದು ಅಜ್ಞಾನದ ಲಕ್ಷಣ. ಭವಸಾಗರದ ದಡದಲ್ಲಿ ನಿಂತು, ಅದರ ಅಲೆಗಳಿಗೆ ಅಂಜಬಾರದು ಎಂಬುದು ಇಲ್ಲಿನ ತಾತ್ಪರ್ಯ.2
೩. ಸಂತೆಯೊಳಗಿನ ಮನೆ (The House in the Market):
'ಸಂತೆ' ಎಂಬುದು ಸಮಾಜದ, ಲೌಕಿಕ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಮತ್ತು ಜನಸಮೂಹದ ಸಂಕೇತ. ಇದು ಅತ್ಯಂತ ಸಂಕೀರ್ಣವಾದ ರೂಪಕ. ಸಂತೆಯಲ್ಲಿ 'ಶಬ್ದ' ಅಥವಾ ಗದ್ದಲ ಸಹಜ. ಈ ಶಬ್ದವು ಸಮಾಜದ ಟೀಕೆ, ನಿಂದೆ, ಸ್ತುತಿ ಮತ್ತು ವ್ಯರ್ಥ ಪ್ರಲಾಪಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಒಬ್ಬ ಸಾಧಕನು ಸಮಾಜದ ಮಧ್ಯೆ ಬದುಕುವಾಗ (ಜಂಗಮವಾಗಿ), ಸಮಾಜದ ಈ ಗದ್ದಲಗಳಿಗೆ ನಾಚಿಕೊಳ್ಳಬಾರದು ಅಥವಾ ಅಂಜಬಾರದು. ಇಲ್ಲಿ 'ನಾಚಿಕೆ' ಎಂಬ ಪದದ ಬಳಕೆ ಬಹಳ ಮುಖ್ಯ. ಸ್ತ್ರೀಯರಿಗೆ ಸಮಾಜ ವಿಧಿಸುವ 'ನಾಚಿಕೆ' ಅಥವಾ ಸಂಕೋಚವನ್ನು ಅಕ್ಕ ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರಶ್ನಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಸತ್ಯದ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವಾಗ ಲೋಕದ ಮಾತುಗಳಿಗೆ ಕಿವಿಗೊಡಬಾರದು ಎಂಬ ದಿಟ್ಟತನ ಇಲ್ಲಿದೆ.
೨.೨ ಸಮಾಧಾನದ ಪರಿಕಲ್ಪನೆ
ವಚನದ ಕೊನೆಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅಕ್ಕ 'ಸಮಾಧಾನಿಯಾಗಿರಬೇಕು' ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾಳೆ. ಇದು ಕೇವಲ ತಾಳ್ಮೆಯಲ್ಲ; ಇದು 'ಸ್ಥಿತಪ್ರಜ್ಞ' ಸ್ಥಿತಿ. ಭಗವದ್ಗೀತೆಯಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣ ಹೇಳುವ "ದುಃಖೇಷ್ವನುದ್ವಿಗ್ನಮನಾಃ ಸುಖೇಷು ವಿಗತಸ್ಪೃಹಃ" (ದುಃಖದಲ್ಲಿ ಕುಗ್ಗದ, ಸುಖದಲ್ಲಿ ಹಿಗ್ಗದ) ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನೇ ಅಕ್ಕ ಸರಳ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ "ಮನದಲ್ಲಿ ಕೋಪವ ತಾಳದೆ ಸಮಾಧಾನಿಯಾಗಿರಬೇಕು" ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾಳೆ. ಸ್ತುತಿ ಮತ್ತು ನಿಂದೆಗಳು ಬಂದಾಗ ಸಮಚಿತ್ತತೆಯನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಯೋಗದ ಪರಮ ಗುರಿ.
೩. ಭಾಷಿಕ ಮತ್ತು ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ ಶಾಸ್ತ್ರದ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ (Linguistic & Etymological Analysis)
ಅಕ್ಕಮಹಾದೇವಿಯ ವಚನಗಳ ಅರ್ಥವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ಗ್ರಹಿಸಲು, ಅದರಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾಗಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಪದಗಳ ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿಯನ್ನು ಶೋಧಿಸುವುದು ಅತ್ಯಗತ್ಯ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ 'ಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನ', 'ಕಾಯ' ಮತ್ತು 'ಮಾಯೆ' ಎಂಬ ಪದಗಳು ದ್ರಾವಿಡ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತ ಭಾಷೆಗಳ ಸಂಘರ್ಷ ಮತ್ತು ಸಮನ್ವಯದ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತವೆ.
೩.೧ 'ಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನ' - ದ್ರಾವಿಡ ಮೂಲದ ಶೋಧ
ಅಕ್ಕಮಹಾದೇವಿಯ ಅಂಕಿತನಾಮವಾದ 'ಚೆನ್ನಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನ' ಎಂಬ ಪದದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಅರ್ಥವಿವರಣೆಯು ಸಂಸ್ಕೃತದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ನಿಂತಿದೆ. 'ಮಲ್ಲಿಕಾ' (ಮಲ್ಲಿಗೆ ಹೂವು) ಮತ್ತು 'ಅರ್ಜುನ' (ಬಿಳಿ/ಶುಭ್ರ) ಎಂಬ ಎರಡು ಪದಗಳ ಸಂಯೋಜನೆಯಿಂದ "ಮಲ್ಲಿಗೆಯಂತೆ ಶುಭ್ರನಾದವನು" ಎಂಬ ಅರ್ಥವನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ಎ.ಕೆ. ರಾಮಾನುಜನ್ ಅವರು ತಮ್ಮ ಅನುವಾದಗಳಲ್ಲಿ "Lord White as Jasmine" ಎಂದು ಬಳಸಿದ್ದರಿಂದ ಈ ಅರ್ಥ ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಪ್ರಚಲಿತವಾಯಿತು.
ಆದರೆ, ಭಾಷಾ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಮತ್ತು ಇತಿಹಾಸಕಾರರು (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಡಾ. ಚಿದಾನಂದಮೂರ್ತಿ, ಡಾ. ಎಂ.ಎಂ. ಕಲಬುರ್ಗಿ ಮುಂತಾದವರು) ಇದಕ್ಕೆ ಭಿನ್ನವಾದ, ದ್ರಾವಿಡ ಮೂಲದ ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿಯನ್ನು ಸೂಚಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಮಲೆ (Male): ಕನ್ನಡ ಮತ್ತು ಇತರ ದ್ರಾವಿಡ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ 'ಮಲೆ' ಎಂದರೆ ಬೆಟ್ಟ ಅಥವಾ ಪರ್ವತ.
8 ಅರಸನ್ (Arasan): ಇದು 'ರಾಜ' ಅಥವಾ 'ಒಡೆಯ' ಎಂಬ ಅರ್ಥ ಕೊಡುವ ದ್ರಾವಿಡ ಪದ.
9 ತಮಿಳು ಮತ್ತು ಹಳೆಗನ್ನಡ ಶಾಸನಗಳಲ್ಲಿ 'ಅರಸನ್' ಅಥವಾ 'ಅರಸ' ಎಂಬ ಪ್ರಯೋಗಗಳು ರಾಜರಿಗೆ ಮತ್ತು ದೈವಗಳಿಗೆ ಬಳಕೆಯಾಗಿವೆ.7
ಹೀಗಾಗಿ, ಶ್ರೀಶೈಲದ ಮೂಲ ದೈವವು 'ಮಲೆ-ಅರಸನ್' (ಬೆಟ್ಟದ ಒಡೆಯ) ಆಗಿದ್ದಿರಬೇಕು. ಸಂಸ್ಕೃತೀಕರಣದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ (Sanskritization), 'ಮಲೆ' ಎಂಬುದು 'ಮಲ್ಲಿಕಾ' ಆಗಿಯೂ, 'ಅರಸನ್' ಎಂಬುದು 'ಅರ್ಜುನ' ಆಗಿಯೂ ರೂಪಾಂತರಗೊಂಡಿದೆ ಎಂದು ವಿದ್ವಾಂಸರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಡುತ್ತಾರೆ.
೩.೨ 'ಕಾಯ' ಮತ್ತು 'ಮನೆ'ಯ ರೂಪಕ
ವಚನ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ 'ಕಾಯ' (ಶರೀರ) ಮತ್ತು 'ಮನೆ' (House) ಎಂಬ ಪದಗಳು ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತವೆ. ದ್ರಾವಿಡ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ 'ಕಾಯ್' ಅಥವಾ 'ಕಾಯಿ' ಎಂದರೆ ಬಲಿಯದ ಹಣ್ಣು (Unripe fruit) ಎಂಬ ಅರ್ಥವಿದೆ.
೩.೩ ಮಾಯೆಯ ಪರಿಕಲ್ಪನೆ
ಅಕ್ಕನ ವಚನಗಳಲ್ಲಿ 'ಮಾಯೆ' ಎಂಬುದು ಕೇವಲ ಭ್ರಮೆಯಲ್ಲ, ಅದು ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಮರೆಮಾಚುವ ಶಕ್ತಿ. ಸಂಸ್ಕೃತದ 'ಮಾಯಾ' ಪದವು 'ಅಲ್ಲದಿರುವುದು' (Ya ma sa maya) ಎಂಬ ಅರ್ಥ ನೀಡಿದರೆ, ಕೆಲವು ಭಾಷಾ ತಜ್ಞರು ಇದನ್ನು 'ಮಾಯು' (Vanish/Heal) ಎಂಬ ಧಾತುವಿನೊಂದಿಗೆ ಗುರುತಿಸುತ್ತಾರೆ.
೪. ಸಿದ್ಧಾಂತ ಶಿಖಾಮಣಿ ಮತ್ತು ವಚನಗಳ ತೌಲನಿಕ ಅಧ್ಯಯನ
ವೀರಶೈವ ಧರ್ಮದ ತಾತ್ವಿಕ ಮೂಲಗಳನ್ನು ಸಂಸ್ಕೃತದ ಆಗಮಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ವಿಶೇಷವಾಗಿ 'ಸಿದ್ಧಾಂತ ಶಿಖಾಮಣಿ' ಗ್ರಂಥದಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು.
೪.೧ ಸ್ಥಿತಪ್ರಜ್ಞತೆ ಮತ್ತು ಶಿವಯೋಗ
ಸಿದ್ಧಾಂತ ಶಿಖಾಮಣಿಯು ಶಿವಯೋಗಿಯ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುವಾಗ, ಅವನು ಎಲ್ಲ ಲೌಕಿಕ ದ್ವಂದ್ವಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗಿರಬೇಕು ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತದೆ.
"ಪರಂ ಪವಿತ್ರಂ ಅಮಲಂ ಲಿಂಗಂ ಬ್ರಹ್ಮ ಸನಾತನಮ್" ಎಂಬ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಲಿಂಗದ ಪರಿಶುದ್ಧತೆಯನ್ನು ವರ್ಣಿಸಲಾಗಿದೆ.19 ಅಕ್ಕಮಹಾದೇವಿ ತನ್ನ ವಚನದಲ್ಲಿ ಹೇಳುವ "ಸಮಾಧಾನಿಯಾಗಿರಬೇಕು" ಎಂಬ ಮಾತು ಸಿದ್ಧಾಂತ ಶಿಖಾಮಣಿಯ 'ಶಿವೈಕ್ಯ' ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಸಮಾನವಾಗಿದೆ. ಸಿದ್ಧಾಂತ ಶಿಖಾಮಣಿಯ ೯ನೇ ಅಧ್ಯಾಯದ ೩೬ನೇ ಶ್ಲೋಕವು ಶಿವನ ನಿಂದೆಯನ್ನು ಕೇಳಬಾರದು, ಅದು ಪಾಪ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತದೆ.20 ಆದರೆ ಅಕ್ಕ ಒಂದು ಹೆಜ್ಜೆ ಮುಂದೆ ಹೋಗಿ, ಸ್ತುತಿ ಮತ್ತು ನಿಂದೆಗಳೆರಡನ್ನೂ ಸಮಾನವಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸುವ, ಅವುಗಳಿಂದ ಬಾಧಿತವಾಗದ ಮನಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಬೋಧಿಸುತ್ತಾಳೆ.
೪.೨ ಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಅನುಭವದ ಸಂಘರ್ಷ
ಸಿದ್ಧಾಂತ ಶಿಖಾಮಣಿಯು ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಮತ್ತು ತಾತ್ವಿಕ ಪರಿಭಾಷೆಗಳನ್ನು (ಉದಾಹರಣೆಗೆ: ಸ್ಥಲ, ಲಿಂಗ, ಅಂಗ) ಬಳಸಿದರೆ, ಅಕ್ಕಮಹಾದೇವಿ ದೈನಂದಿನ ಬದುಕಿನ ರೂಪಕಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾಳೆ. ಸಿದ್ಧಾಂತ ಶಿಖಾಮಣಿಯಲ್ಲಿ 'ಪರ್ವತ' ಎಂಬುದು ಒಂದು ಉಪಮೆಯಾಗಿದ್ದರೆ, ಅಕ್ಕನಿಗೆ ಅದು ತನ್ನ ಪ್ರಿಯಕರನ (ಶ್ರೀಶೈಲ ಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನನ) ಮನೆಯಾಗಿದೆ.
ಅಕ್ಕನ ವಚನಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ 'ಶೂನ್ಯ' ಸಂಪಾದನೆಯ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯು ಸಿದ್ಧಾಂತ ಶಿಖಾಮಣಿಯ ನಿರ್ಗುಣ ಬ್ರಹ್ಮದ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗೆ ಹತ್ತಿರವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಅಕ್ಕ ಅದನ್ನು ಬೌದ್ಧಿಕ ಕಸರತ್ತಾಗಿ ಅಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ತನ್ನ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನೇ ಅಳಿಸಿಹಾಕುವ ಪ್ರೀತಿಯ ಪರಿಯಾಗಿ ನೋಡುತ್ತಾಳೆ.19 ಸಿದ್ಧಾಂತ ಶಿಖಾಮಣಿಯು ನಿಯಮಗಳನ್ನು ವಿಧಿಸಿದರೆ, ಅಕ್ಕ ಆ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಮೀರಿ ನಿಲ್ಲುವ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಘೋಷಿಸುತ್ತಾಳೆ.
೫. ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ (Critical Theory Perspectives)
ಆಧುನಿಕ ವಿಮರ್ಶಾ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳಾದ ಫೆಮಿನಿಸಂ ಮತ್ತು ಸೈಕೋಅನಾಲಿಸಿಸ್ ಮೂಲಕ ನೋಡಿದಾಗ, ಅಕ್ಕನ ಈ ವಚನವು ಕೇವಲ ಭಕ್ತಿಗೀತೆಯಾಗಿ ಉಳಿಯದೆ, ಒಂದು ಪ್ರಬಲ ಪ್ರತಿರೋಧದ ದನಿಯಾಗಿ ಗೋಚರಿಸುತ್ತದೆ.
೫.೧ ಸ್ತ್ರೀವಾದಿ ದೃಷ್ಟಿಕೋನ (Feminist Perspective)
೧೨ನೇ ಶತಮಾನದ ಪುರುಷ ಪ್ರಧಾನ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ, ಒಬ್ಬ ಸ್ತ್ರೀ ಸಂಸಾರವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ, ಬೆತ್ತಲೆಯಾಗಿ ಬೀದಿಗೆ ಬರುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಂಗತಿಯಲ್ಲ. ಅಕ್ಕನ 'ಮನೆ'ಯ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯೇ ಇಲ್ಲಿ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ. ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಸ್ತ್ರೀಯು 'ಮನೆ'ಯ ಒಳಗಿರಬೇಕಾದವಳು. ಆದರೆ ಅಕ್ಕ, ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲೆ, ಸಮುದ್ರದ ದಡದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಸಂತೆಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಮನೆ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ ಎಂದು ಹೇಳುವ ಮೂಲಕ, ಸ್ತ್ರೀಯ ಖಾಸಗಿ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸ್ಥಳಗಳ (Private and Public Spaces) ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಒಡೆಯುತ್ತಾಳೆ.
'ಸಂತೆ' ಎಂಬುದು ಪುರುಷ ನಿರ್ಮಿತ ಸಮಾಜದ ಸಂಕೇತ. ಅಲ್ಲಿನ 'ಶಬ್ದ' ಅಥವಾ ಗದ್ದಲವು ಸ್ತ್ರೀಯ ಮೇಲಿನ ಹತೋಟಿ, ಟೀಕೆ ಮತ್ತು ಅವಮಾನಗಳಾಗಿವೆ. "ಶಬ್ದಕ್ಕೆ ನಾಚಿದಡೆಂತಯ್ಯ?" ಎಂದು ಕೇಳುವ ಮೂಲಕ, ಅಕ್ಕ ಸ್ತ್ರೀಯ ಸಹಜ ಗುಣವೆಂದು ಬಿಂಬಿಸಲಾದ 'ನಾಚಿಕೆ'ಯನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಅವಳು ಸಮಾಜದ ದೃಷ್ಟಿಗೆ (Male Gaze) ಹೆದರುವುದಿಲ್ಲ. ವಿಜಯ ರಾಮಸ್ವಾಮಿ ಅವರು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸುವಂತೆ, ಭಕ್ತಿ ಪಂಥದ ಮಹಿಳೆಯರು ತಮ್ಮ ದೈಹಿಕತೆಯನ್ನು ಮೀರುವ ಮೂಲಕ ಅಥವಾ ಅದನ್ನು ದೇವರಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸುವ ಮೂಲಕ ಸಮಾಜದ ಕಟ್ಟಳೆಗಳನ್ನು ಮೀರಿದರು.
೫.೨ ಇಕೋ-ಫೆಮಿನಿಸಂ (Eco-Feminism)
ಅಕ್ಕಮಹಾದೇವಿಯ ವಚನಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಕೃತಿಯು ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಅವಳು ಕಾಡಿಗೆ ಹೋದಾಗ, ಅಲ್ಲಿನ ಪ್ರಾಣಿ-ಪಕ್ಷಿಗಳು ಅವಳಿಗೆ ಸಹಜೀವಿಗಳಾಗುತ್ತವೆ. "ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲೊಂದು ಮನೆಯ ಮಾಡಿ ಮೃಗಂಗಳಿಗಂಜಿದಡೆಂತಯ್ಯ?" ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಯಲ್ಲಿ, ಪ್ರಕೃತಿಯ ರೌದ್ರತೆಯನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುವ ಮನಸ್ಥಿತಿ ಇದೆ. ಆಧುನಿಕ ಇಕೋ-ಫೆಮಿನಿಸಂ ಸಿದ್ಧಾಂತವು ಹೇಳುವಂತೆ, ಪ್ರಕೃತಿ ಮತ್ತು ಸ್ತ್ರೀ ಇಬ್ಬರೂ ಪುರುಷ ಪ್ರಧಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಿಂದ ಶೋಷಣೆಗೊಳಗಾದವರು. ಅಕ್ಕ ಪ್ರಕೃತಿಯನ್ನು (ಬೆಟ್ಟ, ಸಮುದ್ರ) ತನ್ನ ಮಿತ್ರನನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ. ಅವಳು ನಾಗರಿಕತೆಯ (ಸಂತೆ) 'ಶಬ್ದ'ಕ್ಕಿಂತ, ಕಾಡಿನ 'ಮೃಗ'ಗಳ ಸಾಮೀಪ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ನೈಜವೆಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತಾಳೆ.
೫.೩ ಮನೋವಿಶ್ಲೇಷಣೆ (Psychoanalysis)
ಲಾಕಾನಿಯನ್ ಮನೋವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯ (Lacanian Psychoanalysis) ಪ್ರಕಾರ, 'ಸಂತೆ'ಯನ್ನು 'ದ ಬಿಗ್ ಅದರ್' (The Big Other) ಅಥವಾ ಸಾಂಕೇತಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆ (Symbolic Order) ಎಂದು ಕರೆಯಬಹುದು. ಸಮಾಜವು ಭಾಷೆ ಮತ್ತು ನಿಯಮಗಳ ಮೂಲಕ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ. ಅಕ್ಕನ ವಚನದಲ್ಲಿನ 'ಶಬ್ದ'ವು ಈ ಸಾಂಕೇತಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಒತ್ತಡವಾಗಿದೆ. ಅಕ್ಕ ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಿಂದ ಹೊರಬಂದು, ತನ್ನದೇ ಆದ 'ರಿಯಲ್' (The Real) ಅಥವಾ ಸತ್ಯವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಅವಳು ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲೆ ಏಕಾಂತದ ಮನೆ ಮಾಡುವುದು, ತನ್ನ ಅಹಂ (Ego) ಮತ್ತು ಸುಪರ್-ಈಗೋ (Super-Ego)ಗಳ ನಡುವಿನ ಸಂಘರ್ಷವನ್ನು ಗೆದ್ದು, ಆತ್ಮದ ನೈಜ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಪಡೆಯುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿದೆ.
೬. ಯೋಗಿಕ ಮತ್ತು ಅನುಭಾವಿ ನೆಲೆಗಳು
ಯೋಗದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ, ಈ ವಚನವು ಷಟ್ಸ್ಥಲ ಸಿದ್ಧಾಂತದ ಉನ್ನತ ಹಂತಗಳನ್ನು ಧ್ವನಿಸುತ್ತದೆ.
ಬೆಟ್ಟ: ಇದು ಸಹಸ್ರಾರ ಚಕ್ರ ಅಥವಾ ಉನ್ನತ ಪ್ರಜ್ಞೆಯ ಸಂಕೇತ. ಅಲ್ಲಿ ಸಾಧಕನು ಏಕಾಕಿಯಾಗಿರುತ್ತಾನೆ.
ಮೃಗಗಳು: ಇವು ಮನಸ್ಸಿನ ವಾಸನೆಗಳು ಅಥವಾ ಸುಪ್ತ ಪ್ರಜ್ಞೆಯಲ್ಲಿನ ಸಂಸ್ಕಾರಗಳು. ಧ್ಯಾನದ ಆಳಕ್ಕೆ ಇಳಿದಾಗ ಇವು ಪ್ರಕಟವಾಗುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳಿಗೆ ಅಂಜದೆ ಸಾಕ್ಷಿಭಾವದಿಂದ ನೋಡುವುದೇ ಯೋಗ.
ಸಮುದ್ರ: ಇದು ಚಿತ್ತವೃತ್ತಿಗಳ ಪ್ರವಾಹ. ಪ್ರಾಣಾಯಾಮ ಮತ್ತು ಪ್ರತ್ಯಾಹಾರದ ಮೂಲಕ ಈ ಅಲೆಗಳನ್ನು ಶಾಂತಗೊಳಿಸಬೇಕು.
ಸಂತೆ: ಇದು ಇಂದ್ರಿಯಗಳ ಜಗತ್ತು. ವಿಷಯ ಭೋಗಗಳ ಗದ್ದಲದಲ್ಲಿಯೂ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಅಚಲವಾಗಿ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವುದೇ 'ಪ್ರತ್ಯಾಹಾರ' ಮತ್ತು 'ಧಾರಣ'.
ಅಕ್ಕಮಹಾದೇವಿಯು ಈ ವಚನದ ಮೂಲಕ 'ಜೀವನ್ಮುಕ್ತ' ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಅವಳು ಪ್ರಪಂಚದಿಂದ ಪಲಾಯನ ಮಾಡುವುದನ್ನು ಬೋಧಿಸುತ್ತಿಲ್ಲ; ಬದಲಾಗಿ, ಪ್ರಪಂಚದ ಮಧ್ಯೆಯೇ ಇದ್ದು, ಅದರಿಂದ ನಿರ್ಲಿಪ್ತವಾಗಿರುವ ಕ ಕಲೆಯನ್ನು (Detached Engagement) ಕಲಿಸುತ್ತಾಳೆ.
೭. ರಾಗ ಮತ್ತು ಪ್ರಸ್ತುತಿ
ವಚನಗಳು ಕೇವಲ ಓದುವ ಪಠ್ಯಗಳಲ್ಲ, ಅವು ಹಾಡುವ ಗೀತೆಗಳು. ಅಕ್ಕನ ಈ ವಚನವನ್ನು ಕರ್ನಾಟಕ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ರಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ರಾಗ ರೇವತಿ: ಇದು ವೈರಾಗ್ಯ ಮತ್ತು ಭಕ್ತಿಯ ತೀವ್ರತೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ರಾಗ. ಅಕ್ಕನ ಏಕಾಂತ ಮತ್ತು ತೀವ್ರ ಹಂಬಲವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಲು ಈ ರಾಗ ಸೂಕ್ತವಾಗಿದೆ.
27 ರಾಗ ನಾರಾಯಣಿ: ವಿದ್ವಾನ್ ಸಂಜಯ್ ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯನ್ ಅವರು ಈ ವಚನವನ್ನು ನಾರಾಯಣಿ ರಾಗದಲ್ಲಿ ಹಾಡಿದ್ದಾರೆ.
28 ಈ ರಾಗವು ಒಂದು ರೀತಿಯ ಆರ್ತತೆ ಮತ್ತು ದೃಢತೆಯನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೆ ತರುತ್ತದೆ.ರಾಗ ಕಲ್ಯಾಣಿ: ಸಮುದ್ರದ ವಿಶಾಲತೆಯನ್ನು ಮತ್ತು ಗಂಭೀರತೆಯನ್ನು ತೋರಿಸಲು ಕಲ್ಯಾಣಿ ರಾಗವನ್ನೂ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.27
ತಾಳಗಳಾಗಿ ಆದಿತಾಳ ಅಥವಾ ಮಿಶ್ರಚಾಪು ತಾಳಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಸಂಗೀತದ ಸಂಯೋಜನೆಯು ವಚನದ ಭಾವವನ್ನು (Bhava) ಕೇಳುಗರ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ತಲುಪಿಸುವಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತದೆ.
೮. ಐದು ವಿಭಿನ್ನ ಆಂಗ್ಲ ಅನುವಾದಗಳು (Five Distinct English Translations)
ಅಕ್ಕಮಹಾದೇವಿಯ ವಚನದ ಬಹುಮುಖಿ ಆಯಾಮಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದಿಡಲು, ಒಂದೇ ಅನುವಾದ ಸಾಲದು. ಆದ್ದರಿಂದ, ಐದು ವಿಭಿನ್ನ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಗಳ ಅನುವಾದಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ.
1. The Literal Translation (ಶಬ್ದಶಃ ಅನುವಾದ)
(Focus: Fidelity to the original Kannada syntax and imagery)
Having built a house upon the mountain,
If one fears the beasts, how then, O Father?
Having built a house on the edge of the ocean,
If one fears the foam and waves, how then, O Father?
Having built a house inside the market,
If one is ashamed of the noise, how then, O Father?
Listen, O Chennamallikarjuna Lord!
After being born into the world,
When praise and blame arrive,
One must hold no anger in the mind and be at peace.
2. The Poetic/Lyrical Translation (ಕಾವ್ಯಾತ್ಮಕ ಅನುವಾದ)
(Focus: Rhythm, rhyme, and emotional resonance)
You built your home on the mountain peak,
So why tremble when the tiger speaks?
You raised your walls by the crashing sea,
So why fear the tide’s wild decree?
You pitched your tent in the marketplace,
So why blush at the crowd's loud face?
O Lord White as Jasmine, hear my plea:
Born into this world, we must let it be.
When praise falls sweet or blame cuts deep,
Keep a calm heart, and your anger asleep.
3. The Philosophical/Interpretative Translation (ತಾತ್ವಿಕ ಅನುವಾದ)
(Focus: Metaphysical concepts of Samsara and Equanimity)
If consciousness establishes its abode on the Summit of Awareness (the Mountain),
It is futile to fear the primal instincts (the beasts) that inhabit that silence.
If existence is grounded on the shores of Samsara (the Ocean),
It is irrational to dread the transient flux of joy and sorrow (the foam and waves).
If one chooses to inhabit the Society of Men (the Market),
One cannot recoil from its inherent dissonance (the noise).
O Chennamallikarjuna, Absolute Reality!
Once embodied in this plane of duality,
When the opposites of adulation and admonition arise,
One must transcend reactive anger and abide in perfect equilibrium.
4. The Radical/Feminist Translation (ಬಂಡಾಯ/ಸ್ತ್ರೀವಾದಿ ಅನುವಾದ)
(Focus: Resistance, defiance of norms, and female agency)
I staked my claim on the wild mountain;
I will not shrink from the predators that roam.
I built my shelter on the edge of the deep;
I will not cower before the crushing tide.
I set up my life in the center of your noisy market;
I will not cover my ears or my body in shame.
Listen to me, my Beautiful Lord of the Hills!
Born a woman in this judging world,
They will praise me, they will curse me.
I will swallow my rage.
I will stand unbreakable.
5. The Modern/Colloquial Translation (ಆಧುನಿಕ ಆಡುಮಾತಿನ ಅನುವಾದ)
(Focus: Contemporary relevance and accessibility)
Look, if you move to the mountains,
you can't freak out about the wildlife.
If you get a beach house,
don't complain about the high tide coming in.
And if you live downtown, right in the mix,
you can't get upset about the traffic and the noise.
Listen, Mallikarjuna, here's the truth:
We are born into this mess.
People will hype you up, and people will drag you down.
Don't lose your cool.
Just stay chill.
೯. ಉಪಸಂಹಾರ
ಅಕ್ಕಮಹಾದೇವಿಯ "ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲೊಂದು ಮನೆಯ ಮಾಡಿ" ವಚನವು ೧೨ನೇ ಶತಮಾನದ ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ಹಿಡಿದ ಕನ್ನಡಿಯಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಅದು ಸಾರ್ವಕಾಲಿಕ ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯದ ಸೂತ್ರವೂ ಹೌದು. ಇಂದು ನಾವು ಡಿಜಿಟಲ್ ಯುಗದ 'ಸಂತೆ'ಯಲ್ಲಿ ಬದುಕುತ್ತಿದ್ದೇವೆ; ಇಲ್ಲಿನ 'ಶಬ್ದ' (Social Media Noise) ಅಂದಿಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ತೀವ್ರವಾಗಿದೆ. ಇಂತಹ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಅಕ್ಕನ "ಸಮಾಧಾನಿಯಾಗಿರಬೇಕು" ಎಂಬ ಸಂದೇಶ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸ್ತುತವಾಗುತ್ತದೆ.
ಈ ವಚನದಲ್ಲಿನ 'ಮನೆ' ಒಂದು ಭೌತಿಕ ರಚನೆಯಲ್ಲ; ಅದು ಒಂದು ಮಾನಸಿಕ ಸ್ಥಿತಿ (Psychological Stance).
ಅದು ಬೆಟ್ಟದಂತಹ ದೃಢತೆ.
ಅದು ಸಮುದ್ರದಂತಹ ವಿಶಾಲತೆ.
ಅದು ಸಂತೆಯ ನಡುವೆಯೂ ಇರುವ ನಿರ್ಲಿಪ್ತತೆ.
'ಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನ' ಎಂಬ ದ್ರಾವಿಡ ಮೂಲದ 'ಬೆಟ್ಟದ ಒಡೆಯ'ನನ್ನು ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿಸಿ, ಅಕ್ಕ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಈ 'ಮನೆ' ಇಂದಿಗೂ ಸಾಧಕರಿಗೆ ಆಶ್ರಯ ತಾಣವಾಗಿದೆ. ಸಿದ್ಧಾಂತ ಶಿಖಾಮಣಿಯ ಕಠಿಣ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಮೀರಿದ, ಅನುಭಾವದ ನೇರ ನುಡಿಗಳ ಮೂಲಕ ಅಕ್ಕ ಕಟ್ಟಿಕೊಟ್ಟ ಈ ದರ್ಶನ, ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರಕ್ಕೆ ನೀಡಿದ ಅಮೂಲ್ಯ ಕೊಡುಗೆಯಾಗಿದೆ.
ಕೋಷ್ಟಕ ೧: ವಚನದಲ್ಲಿನ ರೂಪಕಗಳ ತೌಲನಿಕ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ
| ರೂಪಕ (Metaphor) | ಕ್ಷೇತ್ರ (Domain) | ಬೆದರಿಕೆ (Threat) | ಮನೋವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಅರ್ಥ (Psychological Correlate) | ಪರಿಹಾರ (Resolution) |
| ಬೆಟ್ಟ (Mountain) | ಅಧ್ಯಾತ್ಮ/ಏಕಾಂತ | ಮೃಗಗಳು (Beasts) | ಮೂಲಭೂತ ಪ್ರವೃತ್ತಿಗಳು / ಅಹಂಕಾರ | ಧೈರ್ಯ / ಆತ್ಮಾವಲೋಕನ |
| ಸಮುದ್ರ (Ocean) | ಸಂಸಾರ / ಭಾವನೆ | ನೊರೆ-ತೆರೆ (Foam/Waves) | ಕ್ಷಣಿಕ ಭಾವನೆಗಳು / ಸುಖ-ದುಃಖ | ಸಹನೆ / ಸ್ವೀಕಾರ |
| ಸಂತೆ (Market) | ಸಮಾಜ / ವ್ಯವಹಾರ | ಶಬ್ದ (Noise) | ಸಾಮಾಜಿಕ ಟೀಕೆ / ಲೋಕನಿಂ ದೆ | ನಿರ್ಲಿಪ್ತತೆ / ನಾಚಿಕೆ ಇಲ್ಲದಿರುವಿಕೆ |
ಆಕರ ಸೂಚನೆಗಳು (Citations):
.1
ಕಾಮೆಂಟ್ಗಳಿಲ್ಲ:
ಕಾಮೆಂಟ್ ಪೋಸ್ಟ್ ಮಾಡಿ